Święty Paweł foto: archiwum

Metanoia, grecki termin, który oznacza proces nawrócenia, który dotyka najgłębszych pokładów psychiki człowieka i całkowitej przemiany jego serca, jego sumienia i systemu wartości. Nawrócenie jest procesem, w którym człowiek podejmuje świadomą decyzję zerwania z grzechem i zwrócenia się do Boga oraz zawierzenia Jego miłości. Wyrazem nawrócenia jest jego pozytywna postawa, działanie, wartościowanie i myślenie. Ma charakter moralny, stanowi podstawowy warunek podjęcia i rozwoju życia duchowego.

Paul Evdokimov, prawosławny teolog, pisze, że metanoia: to radykalna przemiana duchowa, zmiana perspektywy myślowej i obudzenie głębokiej wrażliwości sumienia; wewnętrzna, dogłębna integracja całej empirycznej i psychologicznej osobowości człowieka (rozumu, woli, uczuciowości, a nawet podświadomości) wokół duchowego centrum - są to „nowe narodziny” lub - prowadzący do tego celu proces moralnej, ascetycznej naprawy, pokuty i zadośćuczynienia.

Takim też było nawrócenie św. Pawła, nosiło ono wszystkie wyżej wymienione znamiona. Dla Pawła był to zwrot o 180˚ w jego dotychczasowym myśleniu, działaniu i w sferze ducha. U bram Damaszku Paweł rzeczywiście narodził się na nowo, przeszedł „noc ciemną” swojego oczyszczenia. Nawrócenie św. Pawła, a właściwie proces jego nawrócenia stanowi wzór dla każdego chrześcijanina, jak powinien przeżywać swoje nieustanne „powroty” do Boga, które jednak nie mogą zakończyć się jedynie odprawieniem nałożonej pokuty w sakramencie pojednania.

Nawrócenie jako proces, nigdy się nie kończy i każdy chrześcijanin musimy być tego rzeczywiście świadomy. Dlatego nikt nigdy nie możemy o tym zapomnieć w swoim życiu duchowym. Ci, którzy mówią „nawróciłem się” powinni być bardzo ostrożni, żeby nie myśleli, że osiągnęli koniec tego procesu, lepiej jest zawsze myśleć, że on się właśnie rozpoczął, tak więc to, co nazwiemy nawróceniem, jest początkiem mającej dopiero nastąpić zmiany kierunku naszego działania. Proces nawrócenia trwa w nas przez całe życie. Przede wszystkim chodzi o wyrzeczenie się wszelkiego zła. Ten wymiar wyrzeczenia się w przebiegającym procesie nawrócenia zajmuje całe nasze życie, ponieważ musimy walczyć, a jest to walka z wszystkimi pokusami, z wszelkim grzechem, z całą tą mentalnością i logiką grzechu, jaka nigdy nas nie opuści i nigdy nie osłabnie. Ona zawsze próbuje nas pozyskać.

O tej duchowej walce pisze św. Paweł w Liście do Rzymian: „Jestem bowiem świadom, że we mnie, to jest w moim ciele, nie mieszka dobro; bo łatwo przychodzi mi chcieć tego, co dobre, ale wykonać - nie. Nie czynię bowiem dobra, którego chcę, ale czynię to zło, którego nie chcę. Jeżeli zaś czynię to, czego nie chcę, już nie ja to czynię, ale grzech, który we mnie mieszka. A zatem stwierdzam w sobie to prawo, że gdy chcę czynić dobro, narzuca mi się zło. Albowiem wewnętrzny człowiek we mnie ma upodobanie zgodne z Prawem Bożym. W członkach zaś moich spostrzegam prawo inne, które toczy walkę z prawem mojego umysłu i podbija mnie w niewolę pod prawo grzechu mieszkającego w moich członkach „(Rz 7,18-23).

Rzeczywiste nawrócenie daje również człowiekowi możliwość poczucia jedności z braćmi, którzy również idą tą samą drogą nawrócenia. To poczucie „więzi umacniającej każdy z członków stosownie do jego miary - przyczynia sobie wzrostu dla budowania siebie w miłości” (Flp 4,16). To, dlatego św. Paweł raz po raz udawał się na spotkania z Apostołami, aby odnowić owo poczucie więzi, jedności i miłości, aby sprawdzić czy nie biegł na próżno (por. Gal 2,2). Również i z tego powodu należy powiedzieć, że proces nawrócenia nigdy się nie zakończy.

W procesie nawrócenia św. Pawła, każdy z nas może odnaleźć swoją drogę nawrócenia, jeśli tylko tak jak on będziemy chcieli dokonać radykalnego zwrotu w swoim życiu, w swoim myśleniu, postępowaniu i relacjach z innymi ludźmi.

drukuj